Zrób własny nawóz – pozbędziesz się w ten sposób mnóstwa odpadów ogrodowych i kuchennych
Idealnym nawozem, który między innymi zwiększa odporność roślin na szkodniki i choroby, jest kompost. Nie kosztuje to nic, poza odrobiną pracy, a dodatkowo pozwala pozbyć się znacznej ilości odpadów ogrodowych i kuchennych. Czego potrzebujesz? Przede wszystkim cierpliwości – kompost musi odpowiednio dojrzeć, dopiero wtedy poprawi żyzność i jakość gleby.
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
Słowo „kompost” pochodzi od łacińskiego „kompositum”, czyli skład, kompozycja – i to właśnie skład ma największe znaczenie. Kompostować można niemal każdą substancję organiczną, jednak istotny jest ogólny stosunek węgla do azotu. Jeśli w kompoście jest zbyt dużo węgla (tj. dużo słomy, papieru, wiórów drzewnych, trocin), procesy ulegają spowolnieniu, dochodzi do ulatniania się CO₂ i torfowacenia; natomiast przy nadmiarze azotu (odpady kuchenne, trawa) następuje gnicie i ulatnianie się amoniaku.
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
O czym nie wolno zapomnieć?
Do kompostu dodajemy ziemię. Niewielka domieszka ziemi, około 10%, przyspieszy procesy przemiany. Uwaga: większa ilość spowolniłaby procesy rozkładu. W kompoście należy utrzymać optymalną wilgotność, aby stworzyć najlepsze warunki do dojrzewania. Nie zapomnijcie chronić kompostu przed słońcem. Jeśli materiał w kompoście jest zbyt suchy, mikroorganizmy przechodzą w stan spoczynku, a proces rozkładu zatrzymuje się (suchy kompost można zwilżyć wodą lub np. ziołowym naparem – wywarem). Jeśli natomiast jest zbyt mokry, jest w nim za mało powietrza i zamiast procesów tlenowych dominuje gnicie beztlenowe (jeśli istnieje ryzyko nadmiernego nawodnienia, należy ograniczyć dostęp wody poprzez przykrycie). Do kompostu dodajemy i mieszamy różne rodzaje surowców, które rozdrabniamy – drobno posiekane surowce przekształcają się w kompost szybciej. Niedojrzały kompost należy przewracać. Przemianę substancji można przyspieszyć za pomocą startera bakteryjnego (dostępnego w sklepach, ale równie dobrze sprawdzi się np. zacier z pokrzywy, żywokostu, żabieńca lub nawet odchodów drobiowych).
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
Co można dodać do kompostu?
Do materiałów nadających się do kompostowania należy skoszona trawa, którą warto wcześniej pozostawić do wyschnięcia, jeśli nie dysponujemy innym materiałem do wymieszania. Gałązki i ścinki drzewne pełnią rolę warstwy podstawowej podczas zakładania kompostownika, ponieważ zapewniają dostęp powietrza. Konieczne jest jednak ich rozdrobnienie lub przynajmniej pocięcie na kawałki mniejsze niż 5 cm. Liście najlepiej najpierw pozostawić do fermentacji osobno w pryzmie, ponieważ różne gatunki rozkładają się w różnym tempie. Po fermentacji dodajemy do nich ziemię i stary kompost. Darń najlepiej kompostować osobno, układając ją warstwami korzeniami do góry, a następnie mieszając z pozostałym kompostem.
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
![]()
Osad z kawy jest ulubionym przysmakiem dżdżownic, które są bardzo korzystne dla kompostu. Kora, papier i tektura, które nie są zadrukowane, należy wcześniej podrzeć i zwilżyć. Chwasty można dodawać wyłącznie przed kwitnieniem, ponieważ eliminacja nasion w kompoście nie jest w stu procentach skuteczna. Jeśli chodzi o popiół drzewny, nie dodajemy go w ilościach większych niż 3–5 kg na m², a popiół z węgla brunatnego i kamiennego lepiej w ogóle nie dodawać, ponieważ zawiera on duże ilości metali ciężkich.
Szafran
Krokusy
Tulipany