Zimą za oknem, latem na grządce – rozmaryn można uprawiać nawet w naszych warunkach przez cały rok

Jest to wiecznie zielony, obficie rozgałęziony krzewik, którego gałązki wykorzystujemy jako dodatek smakowy do wielu potraw; w niektórych regionach stanowi on również nieodłączny element dekoracji ślubnych. W okresie letnim – tj. od czerwca do sierpnia – kwitnie mnóstwem drobnych białych lub niebiesko-fioletowych kwiatków; może również kwitnąć na różowo, co czyni go wielką atrakcją dla owadów. Do suszenia zbieramy liścierozmarynu (Rosmarinus officinalis) jeszcze przed kwitnieniem rośliny.

W naszych warunkachrozmaryn najlepiej czuje się jako roślina doniczkowa. W pomieszczeniu należy zapewnić mu jasne stanowisko, jednak nie może być narażony na przeciągi. Latem rozmaryn uwielbia przebywanie na świeżym powietrzu – lepiej niż w pomieszczeniu będzie mu na balkonie, tarasie lub można go nawet wkopać wraz z doniczką w ziemię, w miejscu nasłonecznionym, a jednocześnie osłoniętym od wiatru. W okresie wegetacjinawozimy goraz na 3 tygodnie roztworem płynnego nawozu. Roślin, z których na bieżąco zbieramy liście, nie nawozimy lub wspomagamy ich wzrost wyłącznie nawozami ziołowymi. Pod koniec lata ograniczamy podlewanie, a miękkie przyrosty można następnie przyciąć.

Przed nadejściem pierwszych przymrozków należy przenieść roślinę w miejsce chronione przed mrozem.

• Do zimowania nadaje się piwnica, ogród zimowy, ale rozmaryn można również pozostawić na parapecie okiennym.
• Idealna temperatura do zimowania wynosi około 10–15°C.
• W okresie zimowym należy ograniczyć podlewanie do minimum.

Wiosną przesadzamy roślinę do nowej ziemi, ale do doniczki tej samej wielkości. Rozmaryn będzie się równie dobrze rozwijał w mieszance ziemi ogrodowej, próchnicy liściowej i piasku, jak i w podłożu gliniastym z drobnym żwirem zmieszanym w proporcji 2:1. Podczas przesadzania skracamy korzenie o około jedną trzecią. Jednocześnie strzepujemy z korzeni jak najwięcej starej ziemi. Jeśli nadal uprawiamy go na parapecie, regularnie obracamy doniczkę – tylko w ten sposób zapewnimy roślinie równomierny wzrost.

W kuchni wykorzystujemy zarówno świeże, jak i suszone listkirozmarynu. Dzięki swojemu aromatowi (mają delikatny zapach kamfory i gorzko-ostry smak) nadają się do przyprawiania ryb, dziczyzny i pieczonego mięsa. Rozmaryn można również stosować do sałatek, pizzy, marynat, makaronów, zapiekanych ziemniaków, warzyw, masła ziołowego, zup, potraw z grilla, a także do produkcji wina rozmarynowego. Ze względu na swój aromat należy dodawać go do potraw raczej w niewielkich ilościach. Wspomaga trawienie i ogranicza wzdęcia.

Zawiera szereg substancji czynnych, takich jak olejki eteryczne, kwasy organiczne, garbniki czy flawonoidy. Rozmaryn podnosi ciśnienie krwi, poprawiając w ten sposób ukrwienie organizmu. Można go zatem stosować przy zbyt niskim ciśnieniu krwi, ale dzięki niemu można również ogólnie poprawić funkcjonowanie układu krążenia, mięśni, stawów czy mózgu. Ponadto wspomaga pracę wątroby, zwiększa produkcję i wydzielanie żółci oraz pomaga w różnych problemach z układem pokarmowym. Można go również stosować w przypadku różnych problemów skórnych – nadaje się do oczyszczania skóry, w przypadku egzemy, a także wspomaga gojenie się ran i stłuczeń. Nie należy go stosować w czasie ciąży, ponieważ wpływa na ukrwienie macicy; powinny go również unikać osoby z podwyższonym ciśnieniem krwi, epileptycy, dzieci poniżej szóstego roku życia oraz kobiety karmiące piersią.

Nasza rada: Środek odstraszający kleszcze – zagotuj litr wody, dodaj rozmaryn i pozostaw do zaparzenia; gdy woda ostygnie, przecedź napar i dodaj łyżkę białego octu winnego. Nalewkę należy przechowywać w chłodnym miejscu; w razie potrzeby napełnij nią pustyspryskiwacz i używaj.

"